Politico: Ο Μητσοτάκης θα θέσει τις τουρκικές προκλήσεις για καλώδιο και τουρκολιβυκό μνημόνιο στη Σύνοδο της ΕΕ

Το τουρκολιβυκό μνημόνιο, μια αμφιλεγόμενη συμφωνία για τα θαλάσσια σύνορα μεταξύ της Λιβύης και της Τουρκίας έχει προκαλέσει την έντονη αντίδραση της Ελλάδας, έχει ενοχλήσει την Ευρωπαϊκή Ένωση και ενδέχεται να επισκιάσει τη Σύνοδο Κορυφής των ηγετών της ΕΕ την Παρασκευή.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα θέσει το ζήτημα κατά τη διάρκεια της άτυπης συνάντησης των ηγετών της ΕΕ στο Δουβλίνο, σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο στην Αθήνα, ο οποίος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας. Η σύνοδος υποτίθεται ότι θα επικεντρωθεί στην τεχνητή νοημοσύνη και την Ουκρανία, όπως αναφέρει το POLITICO.

Διαβάστε Επίσης

Μαρινάκης για το καλώδιο Ελλάδας - Κύπρου: Καμία άδεια από την Τουρκία, δεν έχει σημασία η NAVTEX της Αγκυρας

Η διαμάχη αφορά μια συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, η οποία διεκδικεί έναν θαλάσσιο διάδρομο στην ανατολική Μεσόγειο, ανάμεσα στην Ελλάδα και την Κύπρο. Η Αθήνα υποστηρίζει ότι τα συγκεκριμένα ύδατα εμπίπτουν στην ελληνική αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ), ενώ στην περιοχή αυτή η ΕΕ έχει στηρίξει ενεργειακά έργα και έργα διασυνδεσιμότητας.

"Η Ελλάδα έχει καταστήσει σαφές ότι, σε περίπτωση οποιασδήποτε κλιμάκωσης, θα ζητήσει κυρώσεις και στήριξη από την Ευρωπαϊκή Ένωση"

"Η Ελλάδα έχει καταστήσει σαφές (...) ότι, σε περίπτωση οποιασδήποτε κλιμάκωσης, θα ζητήσει κυρώσεις και στήριξη από την Ευρωπαϊκή Ένωση", δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ο υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Γιώργος Γεραπετρίτης, σε συνέντευξή του σε τοπικό τηλεοπτικό σταθμό.

Παρά το γεγονός ότι είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, η Ελλάδα και η Τουρκία βρίσκονται εδώ και χρόνια σε αντιπαράθεση σχετικά με τα θαλάσσια σύνορα και τις επικαλυπτόμενες διεκδικήσεις τους επί της υφαλοκρηπίδας. Η Αθήνα φοβάται ότι η Άγκυρα θα μπορούσε να επικαλεστεί τη συμφωνία με τη Λιβύη, προκειμένου να αμφισβητήσει τις υπεράκτιες έρευνες νότια της Κρήτης, καθώς και το υποθαλάσσιο ηλεκτρικό καλώδιο, χρηματοδοτούμενο από την ΕΕ, που θα συνδέει την Ελλάδα με την Κύπρο, μετατρέποντας και τα δύο έργα σε εστίες έντασης.

Διαβάστε Επίσης

Εκθόθηκε αντι-NAVTEX από την Αθήνα: Άκυρη και ανίσχυρη η τουρκική αναγγελία για τις έρευνες του Abeille Marengo

Η Τουρκία υπέγραψε τη συμφωνία το 2019 με τη διεθνώς αναγνωρισμένη από τον ΟΗΕ κυβέρνηση της Λιβύης στην Τρίπολη. Στις 20 Οκτωβρίου, η συμφωνία επικυρώθηκε ομόφωνα από τις αντίπαλες αρχές της ανατολικής Λιβύης.

Η ΕΕ αντέδρασε αμέσως

"Η συμφωνία αυτή παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και είναι άκυρη και ανυπόστατη", ανέφερε κοινή δήλωση που εκδόθηκε στις 20 Οκτωβρίου από τους επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Το σύμφωνο οριοθέτησης των θαλάσσιων συνόρων απέρριψαν επίσης η Αίγυπτος, το Μπαχρέιν, η Κύπρος —η οποία έχει τις δικές της ξεχωριστές διαφορές με την Τουρκία, λόγω της κατοχής του βόρειου τμήματος του νησιού από την Άγκυρα από τη δεκαετία του 1970—, το Ισραήλ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών κατηγόρησε τις Βρυξέλλες ότι υιοθετούν τις θέσεις της Ελλάδας και της Κύπρου, τις οποίες χαρακτήρισε "μαξιμαλιστικές και παράνομες", υποστηρίζοντας ότι είναι "αποκομμένες από την πραγματικότητα".

"Αναμένουμε να σεβαστούν την κοινή βούληση της χώρας μας και της Λιβύης", δήλωσε ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, κατά τη διάρκεια πρόσφατης συνεδρίασης του Υπουργικού Συμβουλίου.

Ο Μητσοτάκης είχε θέσει το ζήτημα και κατά τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ τον περασμένο μήνα, ενώ τώρα η Αθήνα ασκεί πιέσεις στα υπόλοιπα κράτη-μέλη της ΕΕ για τη λήψη αυστηρότερων μέτρων.

"Δεν υπάρχει προηγούμενο για μια τέτοια διαγώνια οριοθέτηση", δήλωσε στη Νέα Υόρκη, κρατώντας έναν χάρτη για να παρουσιάσει την ελληνική θέση. "Η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί (...) και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με τη χάραξη αυθαίρετων γραμμών πάνω σε έναν χάρτη".

Η οριοθέτηση των θαλάσσιων συνόρων αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης τουρκικής πολιτικής, η οποία δίνει έμφαση στην άσκηση κυριαρχίας επί των παράκτιων περιοχών. Η Άγκυρα επιδιώκει να κατοχυρώσει θεσμικά έως το τέλος του έτους αυτό που αποκαλεί δόγμα της "Γαλάζιας Πατρίδας".

Η μεγάλη δοκιμασία

Η Ελλάδα και η Κύπρος προειδοποιούν ότι οι διεκδικήσεις της Τουρκίας θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως μέσο παρεμπόδισης στρατηγικών έργων στην ανατολική Μεσόγειο.

Η τελευταία έκθεση της ΕΕ σχετικά με την παγωμένη πορεία της Τουρκίας προς την ένταξή της στην Ένωση αναφέρεται συγκεκριμένα στη συνεχιζόμενη παρεμπόδιση από την Άγκυρα του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας και Κύπρου, προϋπολογισμού 1,9 δισεκατομμυρίων ευρώ. Το έργο διακόπηκε το 2024, εν μέσω αντιπαράθεσης μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.

Πριν από τρεις μήνες, η γαλλική εταιρεία Meridiam απέκτησε την πλειοψηφική συμμετοχή στο έργο.

Την Τρίτη, ένα γαλλικό πλοίο απέπλευσε από το Ηράκλειο της Κρήτης, προκειμένου να ξεκινήσει τις εργασίες για το έργο. Την περασμένη εβδομάδα, ο Γεραπετρίτης δήλωσε σε κοινοβουλευτική επιτροπή ότι η Αθήνα προετοιμάζεται για την αντίδραση της Τουρκίας.

Η ένταση γύρω από τα θαλάσσια σύνορα και το ενεργειακό έργο εκδηλώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι ήδη δύσκολες σχέσεις της Τουρκίας με την ΕΕ δέχονται ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις. Οι διαφωνίες αφορούν ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων, από την προστασία της αυτοκινητοβιομηχανίας έως τον ρόλο της Άγκυρας στην ασφάλεια της Μαύρης Θάλασσας, σημείωσε ο Μαρκ Πιερίνι, αναλυτής για την Τουρκία στο Carnegie Europe.

"Στην ανατολική Μεσόγειο, οι πολλαπλές διαφωνίες σχετικά με τα θαλάσσια σύνορα έχουν διευρύνει το χάσμα μεταξύ της Τουρκίας και των κυβερνήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης", έγραψε ο Πιερίνι.

Διαβάστε Επίσης

Φουσκώνει τη θάλασσα το καλώδιο - Ο απόπλους του Abeille Marengo και η Τουρκία

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr