"Στο Χιλιοστό": Οταν η Ελλάδα βρέθηκε λίγο πριν το Grexit - Ο θυμός στην ΕΕ για το δημοψήφισμα του 2015

Τις δραματικές στιγμές γύρω από το δημοψήφισμα του 2015, τα capital controls, το κλείσιμο των τραπεζών και τον πραγματικό κίνδυνο του Grexit, καταγράφει το τελευταίο του χρονικά επεισόδιο το ντοκιμαντέρ "Στο Χιλιοστό".

Στην κάμερα της εκπομπής μίλησαν ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, στενοί συνεργάτες της Άνγκελα Μέρκελ και του Φρανσουά Ολάντ, πρωταγωνιστές των Eurogroup, μέλη της τότε ελληνικής κυβέρνησης, καθώς και ανώτατοι αξιωματούχοι από τις Βρυξέλλες και την Αθήνα.

Όλοι τους περιέγραψαν μια Ευρώπη βαθιά διχασμένη ανάμεσα στην αλληλεγγύη και την τιμωρητική διάθεση, ενώ αποκάλυψαν τη στιγμή που το "Plan Β" μετατράπηκε για πολλούς σε βασικό σενάριο.

Με φόντο τις ατελείωτες ουρές στα ATM και το κλίμα απόλυτης αβεβαιότητας στην Ελλάδα, το επεισόδιο του ντοκιμαντέρ που προβάλλεται μέσω της συχνότητας του ΣΚΑΪ, ανέλυσε τις προεκτάσεις της ανακοίνωσης του δημοψηφίσματος.

Το κρίσιμο τηλεφώνημα Τσίπρα σε Μέρκελ και Ολάντ

Ο Φιλίπ Λεγκλίζ Κόστα, σύμβουλος Ευρωπαϊκών Υποθέσεων του -τότε- προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας, Φρανσουά Ολάντ, κατά την επίμαχη περίοδο, εξηγήγησε πως ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε έκτακτη τηλεφωνική επικοινωνία με Ολάντ και Μέρκελ για να τους ανακοινώσει τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος.

Η συζήτηση επικεντρώθηκε αμέσως στο ποιο θα ήταν το ερώτημα και ποια η προσωπική του στάση, καθώς "αυτό θα καθόριζε και τι αποτέλεσμα θα περιμέναμε". Αμέσως μετά, Μέρκελ και Ολάντ είχαν νέα επικοινωνία, όπου συνειδητοποιώντας την κρισιμότητα της κατάστασης, συμφώνησαν να μιλούν καθημερινά.

Από την πλευρά του, ο Νικολάους Μάγιερ-Λάντρουτ, σύμβουλος της Μέρκελ για ευρωπαϊκά θέματα, ο οποίος ήταν "παρών" στο τηλεφώνημα, διηγήθηκε: "Το δημοψήφισμα είναι μια πολύ ριψοκίνδυνη πολιτική. Αυτό που μας εξέπληξε ήταν η ανακοίνωση που της έκανε ότι θα τασσόταν κατά μιας συμφωνίας στην οποία είχε συμμετάσχει".

Σχετικά με την αντίδραση της Γερμανίδας καγκελαρίου, ο ίδιος συμπλήρωσε πως "το έλαβε υπόψιν της και για μας ήταν το τέλος της συζήτησης, τι μπορούσαμε να πούμε; Μπορούμε να εκφράσουμε την έκπληξη και την δυσαρέσκειά μας, αλλά δεν μπορούμε να κάνουμε και πολλά".

Διαβάστε Επίσης

Απάντηση Τσίπρα σε Ράμα: Κανείς δεν δικαιούται να μου κάνει δημόσια διάλεξη για τον εθνικισμό

Οργή στις Βρυξέλλες: Ντάισελμπλουμ και Γιούνκερ μιλούν για εξαπάτηση

Η απόφαση της Αθήνας προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στους κόλπους των Ευρωπαίων αξιωματούχων, με τον Γερούν Ντάισελμπλουμ να δηλώνει: "Μας εξέπληξε τελείως. Πρώτον γιατί δεν υπήρχε καμία συμφωνία, άρα γιατί να δημιουργήσεις τέτοια πολιτική δυναμική και δεύτερον αν προτίθεσαι να κάνεις κάτι τέτοιο θα ήταν συνετό να το συζητήσεις πρώτα με τους εταίρους σου".

Παράλληλα, ο πρώην επικεφαλής του Eurogroup πρόσθεσε ότι "είχα ταραχτεί πολύ. Είχα θυμώσει, γιατί δεν ήταν έντιμο απέναντι στον ελληνικό λαό. Τους υποσχόταν την προοπτική μιας καλύτερης συμφωνίας, ενώ δεν υπήρχε καλύτερη συμφωνία διαθέσιμη".

Τόσο ο Ντάισελμπλουμ όσο και ο Γιούνκερ υποστήριξαν ότι το ερώτημα της κάλπης στερούταν ειλικρίνειας.

"Το ερώτημα ήταν ένα ψέμα. Ήταν, αν θέλετε, τη συμφωνία ή όχι. Και η συμβουλή μας είναι 'όχι'. Δεν υπήρχε συμφωνία. Ούτε υπήρχε εναλλακτική", ανέφερε ο Ντάισελμπλουμ, με τον Γιούνκερ να συμπληρώνει: "Ήταν σκάνδαλο, ο κόσμος εξαπατήθηκε".

Ο Γιούνκερ δεν έκρυψε και τον έντονο θυμό που ένιωσε τότε, Όπως τόνισε: "Ξαφνικά, και μετά από πολλές διαπραγματεύσεις, προχώρησε με την ιδέα του δημοψηφίσματος, χωρίς να μας το πει. Η Μέρκελ και ο Ολάντ ήταν εξίσου θυμωμένοι μαζί του. Ήταν τελείως ανεύθυνο. Για εκείνον ήταν εσωτερικό θέμα, για εμάς ήταν ευρωπαϊκό".

Η εξομολόγηση του Τζακ Λιού για την οπτική των ΗΠΑ

Ο τότε υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Τζακ Λιού, μετέφερε το κλίμα από τη δική του συνομιλία με τον -τότε- Έλληνα πρωθυπουργό. "Ημουν σε ένα αυτοκίνητο στη Νέα Υόρκη και μιλούσα μαζί του. Του είπα 'δεν το καταλαβαίνω' και εκείνος μου έλεγε 'η δημοκρατία είναι πολύ σημαντική στην Ελλάδα' και πως 'πρέπει να αξιολποιήσουμε ένα σύστημα' που είναι ελληνικό", δήλωσε.

Συμπλήρωσε ότι "δεν μπορούσαμε να δούμε πώς θα τελείωνε, αφήνοντάς του περισσότερο και όχι λιγότερο χώρο. Γιατί αν ρωτήσεις τον κόσμο να κόψεις τα επιδόματά του, η απάντηση σε κάθε χώρα του κόσμου θα είναι αρνητική".

Την ίδια ώρα στο εσωτερικό: Ανακούφιση, "παγωμάρα" και κρυφές τηλεφωνικές κλήσεις

Στο εσωτερικό της χώρας, οι αντιδράσεις διέφεραν ριζικά. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου δηλώνει στην εκπομπή πως αισθάνθηκε ανακούφιση που θα γινόταν δημοψήφισμα και θα αποφάσιζε ο λαός.

Αντίθετα, ο Παναγιώτης Λαφαζάνης περιέγραψε πως το Υπουργικό Συμβούλιο κυριολεκτικά πάγωσε στο άκουσμα της απόφασης από τον Αλέξη Τσίπρα.

Μια ιδιαίτερη αποκάλυψη έκανε ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, ο οποίος εξομολογείται ότι τηλεφωνούσε τυχαία σε απλούς Έλληνες πολίτες για να μάθει πώς ζουν. "Αυτό που θαύμαζα στην ελληνική περίπτωση, ήταν το εντυπωσιακό σθένος του φτωχότερου τμήματος της ελληνικής κοινωνίας", ανέφερε.

Συμπλήρωσε ότι "είχα μια ιδιαίτερη ευαισθησία για εκείνους που δεν καταλάβαιναν τι συνέβαινε και δεν είχαν κανέναν πραγματικό υπερασπιστή στην Ευρώπη. Συνήθιζα να επικοινωνώ, περιστασιακά, έτσι απλά, μέσω τηλεφώνου με ελληνικές οικογένειες για να τους ρωτήσω πώς ήταν η ζωή τους. Και δεν πίστευαν πως ήμουν εγώ. Η Ελλάδα ήταν μέρα και νύχτα στο μυαλό μου".

Από την πλευρά του, ο τότε υπουργός Επικρατείας, Νίκος Παππάς, αντέκρουσε τα περί άγνοιας των πολιτών, τονίζοντας: "Ο ελληνικός λαός ήξερε πολύ καλά τι ψηφίζει".

Και συμπλήρωσε: "Νομίζω ότι υποτιμάμε τον λαό αν λέμε ότι δεν καταλαβαίνει. Προφανώς, τεχνικές λεπτομέρειες μπορεί να μην ήξερε. Αλλά δεν είναι εκεί η ουσία. Η ουσία είναι πως το δημοψήφισμα είναι η πρώτη στιγμή που δίνεται το δικαίωμα επί του πρακτέου στον κόσμο να αποφασίσει γι’ αυτά που του επιβάλλουν".

Το παρασκήνιο της απόφασης στις Βρυξέλλες

Το επεισόδιο έκανε "φόκους" και στις στιγμές που οι στενοί συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα έμαθαν για τις εξελίξεις. Ο κυβερνητικός εταίρος, Πάνος Καμμένος, θυμήθηκε ότι ο τότε πρωθυπουργός τον κάλεσε στο τηλέφωνο γύρω στις 06:30-7:00 το πρωί.

"Κατάλαβα από τη φωνή του ότι τα πράγματα είναι πολύ δύσκολα. Τον ρώτησα αν ήθελε να πάω, μου λέει 'έλα'", διηγήθηκε.

Τέλος, ο Νίκος Παππάς περιέγραψε και την πρωινή σύσκεψη που άλλαξε την πορεία των πραγμάτων, για την οποία υπογράμμισε: "Μας ξυπνάνε οι άνθρωποι του γραφείο του πρωθυπουργού, οι οποίοι συγκάλεσαν σύσκεψη στον 25ο όροφο του ξενοδοχείου. Μας είπε ότι 'δεν έχουμε καμία δυνατότητα αυτήν τη στιγμή να ελπίζουμε σε κάτι βιώσιμο, πρέπει να ερωτηθεί ο ελληνικός λαός' με βάση αυτό που είχαμε στα χέρια μας".

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr