Τουλάχιστον 34 πτήσεις σε χώρες της Ευρώπης βρέθηκαν αντιμέτωπες με απειλές για τοποθέτηση εκρηκτικών μηχανισμών μέσα στην εβδομάδα, προκαλώντας εκτροπές αεροσκαφών, καθυστερήσεις και έκτακτες προσγειώσεις. Παρά την κινητοποίηση των Αρχών, μέχρι στιγμής δεν έχει εντοπιστεί κάποιο ύποπτο αντικείμενο, ενώ εντείνονται οι έρευνες για το ενδεχόμενο οργανωμένης προσπάθειας πρόκλησης αναστάτωσης στις αερομεταφορές.
Μόνο την Πέμπτη (5/11) καταγράφηκαν τουλάχιστον 25 περιστατικά απειλών που αφορούσαν αεροσκάφη σε Ιταλία, Ιρλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ισπανία, Βουλγαρία, Ρουμανία, Πολωνία, Φινλανδία, Αυστρία, Δανία, Βέλγιο, Πορτογαλία, Γαλλία, Ελλάδα, Σερβία και Τσεχία.
Στα περιστατικά ενεπλάκησαν αεροπορικές εταιρείες όπως οι Ryanair, Aer Lingus, Wizz Air, Finnair, easyJet, Aegean Airlines, Iberia, Sky Express, Air Serbia και LOT Polish Airlines. Όλα τα αεροσκάφη προσγειώθηκαν με ασφάλεια, ενώ οι έλεγχοι που πραγματοποιήθηκαν δεν αποκάλυψαν κάποιο ύποπτο εύρημα.
Ανάλογη κινητοποίηση σημειώθηκε και σε δύο μεγάλα αεροδρόμια της Βρετανίας, το Χίθροου του Λονδίνου και το Μπέρμιγχαμ, τα οποία δέχθηκαν απειλητικά μηνύματα κατά τη διάρκεια της νύχτας. Με τη συνδρομή εξειδικευμένων αστυνομικών της μονάδας αεροπορικής ασφάλειας της Μητροπολιτικής Αστυνομίας, οι απειλές χαρακτηρίστηκαν τελικά ως ψευδείς, σύμφωνα με τον Guardian.
Σύμφωνα με εκπρόσωπο της Μητροπολιτικής Αστυνομίας, οι απειλές αφορούσαν τέσσερα αεροσκάφη με προορισμό ή αφετηρία το Χίθροου. Μετά την αξιολόγηση των πληροφοριών, η αστυνομία ανακοίνωσε ότι "δεν εντοπίστηκαν ζητήματα ασφαλείας".
Οι έρευνες για πιθανό συντονισμό των απειλών για βόμβες σε ευρωπαϊκές πτήσεις
Τα περιστατικά της Πέμπτης δεν ήταν μεμονωμένα. Είχαν προηγηθεί αντίστοιχες απειλές την Τρίτη, όταν επτά αεροσκάφη σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες υποβλήθηκαν σε ελέγχους ή αναγκάστηκαν να αλλάξουν πορεία.
Επίσης, τη Δευτέρα, πτήση από το Ηνωμένο Βασίλειο προς τη Βουλγαρία εκτράπηκε εξαιτίας απειλής που, σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, δεν είχε πραγματική βάση.
Παρά τη συσσώρευση των περιστατικών, οι ερευνητικές αρχές ανέφεραν την Πέμπτη ότι δεν έχουν προκύψει στοιχεία που να αποδεικνύουν εμπλοκή κάποιας εχθρικής τρομοκρατικής οργάνωσης ή κρατικού παράγοντα, όπως η Ρωσία ή το Ιράν. Οι έρευνες, ωστόσο, συνεχίζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Την ανησυχία του για την έκταση των περιστατικών εξέφρασε και ο Διεθνής Σύνδεσμος Αερομεταφορών (IATA), ζητώντας από τις αρμόδιες αρχές να εντοπίσουν την προέλευση των απειλών. Ο ανώτερος αντιπρόεδρος του οργανισμού για θέματα επιχειρησιακής λειτουργίας, ασφάλειας και προστασίας, Νικ Κάριν, δήλωσε: "Η ασφάλεια αποτελεί την ύψιστη προτεραιότητα για τον κλάδο και αντιμετωπίζουμε όλες τις απειλές με τη δέουσα σοβαρότητα".
Από την πλευρά του, ο Ευρωπαίος επίτροπος Μεταφορών, Απόστολος Τζιτζικώστας, επισήμανε ότι είναι ακόμη νωρίς για να εξακριβωθεί εάν τα περιστατικά συνδέονται μεταξύ τους, τονίζοντας παράλληλα ότι οποιαδήποτε απειλή κατά αμάχων είναι απαράδεκτη.
Η αναφορά στο ακροδεξιό ρωσικό κίνημα "Male State"
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι ορισμένα από τα απειλητικά μηνύματα που εστάλησαν σε αεροδρόμια της Ρώμης και της Σόφιας έφεραν την υπογραφή "fighters of the Male State" ("μαχητές του Ανδρικού Κράτους"), σύμφωνα με πληροφορίες από την εταιρεία Aeroporti di Roma, η οποία διαχειρίζεται τα δύο αεροδρόμια της ιταλικής πρωτεύουσας, αλλά και μήνυμα που περιήλθε στην κατοχή του Γαλλικού Πρακτορείου Ειδήσεων (AFP).
Το Male State είναι ένα ρωσικό ακροδεξιό κίνημα, με υπερεθνικιστικά και μισογυνικά χαρακτηριστικά, το οποίο ιδρύθηκε το 2016 από τον Βλάντισλαβ Ποζντνιάκοφ. Ο ιδρυτής του, που έχει εκφράσει δημόσια την υποστήριξή του στον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία, δεν προχώρησε σε κάποιο σχόλιο ούτε ανέλαβε την ευθύνη για τις απειλές μέσω του καναλιού του στο Telegram.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, τα μηνύματα περιείχαν ευθείες απειλές για εκρήξεις, καθώς και αναφορές σε πολιτικές και ιδεολογικές αντιπαραθέσεις. Ειδικότερα, φέρεται να ανέφεραν: "Εμείς, οι μαχητές του Ανδρικού Κράτους, θα γράψουμε ιστορία με τις σημερινές μας πράξεις. Το φεμινιστικό σας καθεστώς θα μας θυμάται για πάντα. Η έκρηξη θα σημειωθεί σε 60 λεπτά. Σήμερα, ο ουρανός σας θα κοκκινίσει".
Την ίδια ημέρα, απειλητικό τηλεφώνημα δέχθηκε και το αεροδρόμιο του Κορκ στην Ιρλανδία. Εκπρόσωπός του επιβεβαίωσε στην εφημερίδα Guardian ότι το πρωί της Πέμπτης καταγράφηκε ανώνυμη τηλεφωνική προειδοποίηση, με αποτέλεσμα να καθυστερήσει πτήση, η οποία εκτιμάται ότι ήταν της Ryanair και εκτελούσε το δρομολόγιο από το Λονδίνο Στάνστεντ.
Σε διαφορετικό περιστατικό, αεροσκάφος της Ryanair που πετούσε από την Πεσκάρα της Ιταλίας προς το αεροδρόμιο Σαρλερουά των Βρυξελλών ελέγχθηκε, όταν εντοπίστηκε η λέξη "βόμβα" γραμμένη στους τοίχους της τουαλέτας του αεροπλάνου.
Παρά την αναστάτωση που προκλήθηκε, ο αριθμός των πτήσεων που επηρεάστηκαν αντιστοιχούσε σε ένα πολύ μικρό ποσοστό της συνολικής αεροπορικής κίνησης. Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια της Αεροναυτιλίας (Eurocontrol), την Πέμπτη είχαν προγραμματιστεί συνολικά 27.400 πτήσεις στην Ευρώπη.
Οι επιπτώσεις στις αερομεταφορές και οι αντιδράσεις
Ανάμεσα στα περιστατικά που προκάλεσαν ιδιαίτερη κινητοποίηση ήταν και η εκτροπή αεροσκάφους της Aer Lingus, το οποίο εκτελούσε πτήση από το Δουβλίνο προς τη Ρώμη και κατέληξε στο Εβρέ της Γαλλίας. Όπως μετέδωσαν γαλλικά μέσα ενημέρωσης, ο πιλότος φέρεται να εξεταζόταν από τις γαλλικές αρχές, καθώς αρχικά είχε αρνηθεί να προσγειώσει το αεροσκάφος σε στρατιωτική βάση.
Η νέα σειρά περιστατικών σημειώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία έχουν καταγραφεί και κυβερνοεπιθέσεις εναντίον συστημάτων ψύξης σε σούπερ μάρκετ. Το Κρεμλίνο απέρριψε τις αιτιάσεις περί ρωσικής εμπλοκής στις συγκεκριμένες επιθέσεις, με τον εκπρόσωπο της ρωσικής προεδρίας, Ντμίτρι Πεσκόφ, να χαρακτηρίζει την Πέμπτη "παράλογη" την απόδοση ευθυνών στη διοίκηση του Βλαντίμιρ Πούτιν για τις επιθέσεις στα ψυγεία.
"Διατυπώνονται τόσο αβάσιμες κατηγορίες σε βάρος της χώρας μας, εμπλέκοντάς τη σε όλα τα ζητήματα", δήλωσε χαρακτηριστικά στους δημοσιογράφους.
Την ανησυχία του για τη διαδοχή τέτοιων περιστατικών εξέφρασε και ο υπουργός Άμυνας της Ιταλίας, Γκουίντο Κροσέτο. Όπως παρατήρησε, τα συμβάντα που αφορούν από τα ψυγεία μέχρι τις προμήθειες αίματος στη Γαλλία και τις ψεύτικες προειδοποιήσεις για βόμβες φαίνεται να εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια δημιουργίας έντασης.
Ερωτηθείς εάν γνωρίζει ποιος βρίσκεται πίσω από τις συγκεκριμένες ενέργειες, απάντησε: "Ονομάζεται 'πόλεμος κάτω από το όριο', επειδή βρίσκεται κάτω από το όριο απόδοσης ευθύνης. Αυτό γίνεται σκόπιμα, ώστε να μην μπορεί κανείς να προσδιορίσει ποιος βρίσκεται πίσω από αυτό".
Γιατί προκαλούν ανησυχία οι μαζικές απειλές για βόμβες σε πτήσεις
Παρότι αρκετές από τις πτήσεις που επηρεάστηκαν πραγματοποιούνταν από εταιρείες χαμηλού κόστους, οι ειδικοί δεν έχουν εντοπίσει κάποιο συγκεκριμένο μοτίβο που να εξηγεί την επιλογή των αεροσκαφών ή των προορισμών.
Οι ψευδείς προειδοποιήσεις για εκρηκτικούς μηχανισμούς αποτελούν ένα φαινόμενο που καταγράφεται καθημερινά στον χώρο των αερομεταφορών. Ωστόσο, η ταυτόχρονη εμφάνιση τόσο μεγάλου αριθμού απειλών, ακόμη και αν αποδεικνύονται κακόβουλες φάρσες, ενισχύει τις εκτιμήσεις ότι ενδέχεται να υπάρχει συντονισμός πίσω από τις ενέργειες.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα συστήματα ελέγχου και τα πολλαπλά επίπεδα ασφαλείας στα αεροδρόμια καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη τη μεταφορά μεγάλων εκρηκτικών μηχανισμών μέσα σε ένα αεροσκάφος. Παράλληλα, όμως, υπογραμμίζουν ότι οι συνέπειες μιας έκρηξης σε ύψος πτήσης περίπου 35.000 ποδιών θα μπορούσαν να είναι ιδιαίτερα σοβαρές.
Οι αναγκαστικές αλλαγές πορείας επιβαρύνουν σημαντικά τις αεροπορικές εταιρείες, τόσο οικονομικά όσο και επιχειρησιακά, ενώ προκαλούν αλυσιδωτές καθυστερήσεις και ταλαιπωρία στους επιβάτες. Ωστόσο, όταν υπάρχει έστω και η παραμικρή αξιόπιστη ένδειξη κινδύνου, οι εταιρείες δεν έχουν ουσιαστικά άλλη επιλογή από το να ακολουθήσουν τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα ασφαλείας.
Ένας ακόμη παράγοντας που δυσκολεύει την αντιμετώπιση του φαινομένου είναι η ευκολία πρόσβασης σε πληροφορίες για τις αεροπορικές δραστηριότητες μέσω του διαδικτύου. Πλέον, ακόμη και άτομα εκτός του αεροπορικού κλάδου μπορούν να εντοπίσουν στοιχεία σχετικά με τα προγράμματα πτήσεων, τους τύπους αεροσκαφών και τα τεχνικά χαρακτηριστικά τους, πληροφορίες που πριν από μερικές δεκαετίες ήταν διαθέσιμες κυρίως σε ανθρώπους με εσωτερική γνώση του κλάδου.
Ο Ρις Τζόουνς, αναλυτής της εταιρείας πληροφοριών αεροπορικής ασφάλειας Osprey Flight Solutions, εκτιμά ότι τα περιστατικά φαίνεται να συνδέονται μεταξύ τους, χωρίς ωστόσο να διακρίνεται κάποιος συγκεκριμένος γεωγραφικός στόχος. Όπως ανέφερε, πρόκειται για "μια σχετικά χαοτική εκστρατεία, χωρίς να στοχεύεται κάποια συγκεκριμένη περιοχή".
Ο ίδιος θεωρεί ότι οι αεροπορικές εταιρείες δεν θα πρέπει να χαλαρώσουν τα καθιερωμένα μέτρα ασφαλείας, παρά το γεγονός ότι μέχρι στιγμής οι απειλές αποδεικνύονται αβάσιμες. Αντίθετα, εκτιμά ότι μία από τις πιθανές συνέπειες θα είναι η περαιτέρω αυστηροποίηση των ελέγχων αλλά και η αύξηση της δημοσιότητας και της ανησυχίας των επιβατών για την ασφάλεια των ταξιδιών.
Παράλληλα, προειδοποιεί ότι η επαναλαμβανόμενη εμφάνιση τέτοιων περιστατικών ενδέχεται να οδηγήσει στη σταδιακή εξοικείωση των Αρχών με τις απειλές, αποδυναμώνοντας ενδεχομένως την αντίδρασή τους σε μελλοντικές προειδοποιήσεις. Όπως σημείωσε, ακόμη και η πρόκληση χάους και καθυστερήσεων, χωρίς να υπάρχει πραγματικός εκρηκτικός μηχανισμός, θα μπορούσε να θεωρηθεί επιτυχία από εκείνους που βρίσκονται πίσω από τις ενέργειες.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

