Με προβληματισμό αποχαιρετά σήμερα, Δευτέρα (31/8), το λιανεμπόριο την φετινή περίοδο των θερινών εκπτώσεων, καθώς οι πωλήσεις κινήθηκαν χαμηλότερα από τις αρχικές προσδοκίες. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει τις συζητήσεις για αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας της αγοράς και επαναφέρει στο προσκήνιο το μοντέλο των προσφορών ως πιθανή εναλλακτική.
Οι έμποροι περιγράφουν μια αγορά στην οποία οι καταναλωτές προχωρούν πλέον σε ιδιαίτερα επιλεκτικές αγορές. Το διαθέσιμο εισόδημα εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό παράγοντα που περιορίζει τις δαπάνες, κυρίως σε είδη ένδυσης και υπόδησης, αλλά και σε άλλα καταναλωτικά προϊόντα.
Κοντά στα 7 δισ. ευρώ ο τζίρος των θερινών εκπτώσεων
Με βάση τα στοιχεία που έχει παρουσιάσει το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιώς, ο συνολικός κύκλος εργασιών κατά την φετινή εκπτωτική περίοδο εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί περίπου στα 7 δισ. ευρώ. Ένα ιδιαίτερα δυναμικό τελευταίο διάστημα θα μπορούσε να ανεβάσει το ποσό έως και τα 7,1 δισ. ευρώ, ωστόσο το αρχικό σενάριο για τζίρο 7,4 δισ. ευρώ φαίνεται πλέον να απομακρύνεται.
Τα αποτελέσματα των ερευνών που πραγματοποίησαν οι εμπορικοί σύλλογοι αποτυπώνουν με σαφήνεια τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η αγορά.
Στον Πειραιά, το 55% των επιχειρήσεων που συμμετείχαν στην έρευνα δήλωσε ότι οι πωλήσεις του ήταν χαμηλότερες από εκείνες της προηγούμενης χρονιάς. Περίπου μία στις τρεις επιχειρήσεις, ποσοστό 33%, κινήθηκε στα περσινά επίπεδα, ενώ μόλις το 12% κατέγραψε αύξηση. Ως βασική αιτία της περιορισμένης καταναλωτικής κίνησης το 73% υπέδειξε τη μειωμένη αγοραστική δύναμη.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στην Αθήνα. Έρευνα του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών, η οποία πραγματοποιήθηκε σε 409 μικρομεσαίες επιχειρήσεις του λιανεμπορίου, έδειξε ότι το 71,3% των επιχειρηματιών θεωρεί πως ο φετινός τζίρος είναι χειρότερος από τον αντίστοιχο περυσινό.

Στο επίκεντρο οι προσφορές μετά το τέλος των θερινών εκπτώσεων
Με την ολοκλήρωση της θερινής εκπτωτικής περιόδου, ανοίγει εκ νέου η συζήτηση για το μοντέλο των προσφορών και τη σχέση του με τις θεσμοθετημένες εκπτώσεις.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς οι επιχειρήσεις θεωρούν ότι η δυνατότητα πραγματοποίησης προσφορών σχεδόν καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους έχει περιορίσει την αποτελεσματικότητα των επίσημων εκπτωτικών περιόδων.
Χαρακτηριστικά είναι τα ευρήματα της έρευνας του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών. Το 98% των συμμετεχόντων τάσσεται υπέρ της αλλαγής του θεσμικού πλαισίου που διέπει προσφορές και εκπτώσεις. Παράλληλα, το 93,4% εκτιμά ότι η διαρκής παρουσία προσφορών λειτουργεί κυρίως προς όφελος των μεγάλων επιχειρήσεων, των πολυεθνικών εταιρειών και των ηλεκτρονικών πλατφορμών, δημιουργώντας πρόσθετη πίεση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Το ίδιο ποσοστό θεωρεί ότι η επιβολή αυστηρότερων κανόνων στις προσφορές, μέσω αλλαγών στο υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, θα μπορούσε να ενισχύσει εκ νέου το ενδιαφέρον των καταναλωτών για τις επίσημες εκπτωτικές περιόδους.
Ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών, Θάνος Τσαγγάρης, υπογράμμισε ότι "οι εκπτώσεις ήταν και πρέπει να παραμείνουν το τελευταίο εργαλείο ρευστοποίησης των αποθεμάτων της σεζόν για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις".
Όπως επισημαίνει, ο θεσμός έχει σήμερα ουσιαστικά αποδυναμωθεί, καθώς οι επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν προσφορές καθ' όλη τη διάρκεια του έτους. Παράλληλα, η αύξηση του κόστους ζωής και η στεγαστική επιβάρυνση έχουν αλλάξει τις προτεραιότητες των νοικοκυριών, περιορίζοντας τις διαθέσιμες δαπάνες για αγορές.
Την ίδια στιγμή, οι μικρομεσαίοι επαγγελματίες καλούνται να αντιμετωπίσουν αυξημένα λειτουργικά έξοδα αλλά και έναν όλο και εντονότερο ανταγωνισμό από μεγάλες αλυσίδες και ηλεκτρονικά δίκτυα πωλήσεων.
Ονομαστική άνοδος, αλλά πτώση στις πραγματικές πωλήσεις
Τα αποτελέσματα των θερινών εκπτώσεων δεν αποτελούν μεμονωμένο φαινόμενο, αλλά εντάσσονται σε ένα γενικότερο περιβάλλον πίεσης για το λιανεμπόριο.
Ανάλυση του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ δείχνει ότι κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2026 ο πραγματικός κύκλος εργασιών στο λιανικό εμπόριο, χωρίς να υπολογίζονται τρόφιμα, οχήματα και καύσιμα, μειώθηκε κατά 3,7% σε σύγκριση με το ίδιο διάστημα του 2025.
Σε ονομαστικούς όρους, ωστόσο, καταγράφηκε αύξηση 1,2%. Η διαφορά μεταξύ των δύο μεγεθών καταδεικνύει, σύμφωνα με την ανάλυση, ότι η ονομαστική αύξηση του τζίρου δεν αντανακλά μεγαλύτερο όγκο πωλήσεων, αλλά επηρεάζεται από τις πληθωριστικές πιέσεις.
Στο πρώτο εξάμηνο του 2026, ο πραγματικός κύκλος εργασιών στις συγκεκριμένες κατηγορίες λιανεμπορίου υποχώρησε συνολικά κατά 2,3%. Οι πολύ μικρές επιχειρήσεις παρουσίασαν πτώση 3,4%, ενώ στις μικρές επιχειρήσεις η μείωση ανήλθε σε 1,7%.
Διαφορετική ήταν η πορεία των μεσαίων επιχειρήσεων, οι οποίες κατάφεραν να αυξήσουν τον πραγματικό κύκλο εργασιών τους κατά 3,7%.
Ποιοι κλάδοι κέρδισαν και ποιοι έχασαν από τις θερινές εκπτώσεις
Οι μεταβολές δεν ήταν ίδιες σε όλους τους κλάδους του εμπορίου.
Κατά το πρώτο εξάμηνο της χρονιάς, σε πραγματικούς όρους, οι σημαντικότερες αυξήσεις καταγράφηκαν στα ιατρικά και ορθοπεδικά είδη, στα ρολόγια και κοσμήματα, στα σιδηρικά και χρώματα, καθώς και στις ηλεκτρικές οικιακές συσκευές.
Στον αντίποδα, μεγαλύτερες απώλειες σημειώθηκαν στα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, στα βιβλία και στα έπιπλα και φωτιστικά. Σχεδόν αμετάβλητες παρέμειναν οι πωλήσεις υποδημάτων.

Μια αγορά "δύο ταχυτήτων"
Τα στοιχεία που συγκεντρώνει η ΕΣΕΕ περιγράφουν μια αγορά με έντονες διαφοροποιήσεις ανάλογα με το μέγεθος και το μοντέλο λειτουργίας κάθε επιχείρησης.
Οι μικρότερες και ανεξάρτητες επιχειρήσεις, κυρίως εκείνες που δραστηριοποιούνται στα μεγάλα αστικά κέντρα, φαίνεται να υφίστανται μεγαλύτερη πίεση. Αντίθετα, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα εμφανίζουν τα οργανωμένα εμπορικά δίκτυα, οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε τουριστικές περιοχές και το ηλεκτρονικό εμπόριο.
Αξιοσημείωτο είναι, επίσης, ότι η εντυπωσιακή αύξηση της τουριστικής κίνησης δεν μεταφράστηκε στον ίδιο βαθμό σε αύξηση του εμπορικού τζίρου. Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, οι εισερχόμενοι τουρίστες αυξήθηκαν κατά 15,4%, ενώ οι τουριστικές εισπράξεις ενισχύθηκαν κατά 14,8%. Παρ' όλα αυτά, η συγκεκριμένη δυναμική δεν αποτυπώθηκε αντίστοιχα στα μεγέθη του λιανεμπορίου.
Έτσι, η ολοκλήρωση των θερινών εκπτώσεων λειτουργεί ως αφετηρία μιας ευρύτερης συζήτησης για το επόμενο μοντέλο λειτουργίας της αγοράς. Οι επιχειρήσεις ζητούν ένα πιο σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο, σαφείς κανόνες για τις προσφορές και παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τόσο τη ρευστότητα των επιχειρήσεων όσο και την αγοραστική δυνατότητα των νοικοκυριών.
Ο πρόεδρος της ΕΣΕΕ, Σταύρος Καφούνης, συνδέει τις πιέσεις που δέχεται το εμπόριο με τη συρρίκνωση του διαθέσιμου εισοδήματος και της αγοραστικής δύναμης, αλλά και με την αύξηση των δαπανών για διατροφή, στέγαση και ενέργεια.
Παράλληλα, επισημαίνει τη μεταβολή των καταναλωτικών συνηθειών και τη μεταφορά σημαντικού μέρους του τζίρου προς διεθνείς ψηφιακές πλατφόρμες. Σε αυτό το περιβάλλον, η ΕΣΕΕ θεωρεί απαραίτητη τη λήψη μέτρων για τη μείωση των φορολογικών και ασφαλιστικών επιβαρύνσεων, την ενίσχυση του υγιούς ανταγωνισμού και τη δημιουργία καλύτερων συνθηκών για τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

