Η συζήτηση για την τεχνολογική μετάβαση της ναυτιλίας αλλάζει πλέον επίπεδο. Η τεχνητή νοημοσύνη, η ρομποτική, οι αισθητήρες και τα ψηφιακά συστήματα δεν αποτελούν πια τεχνολογίες ενός μακρινού μέλλοντος ή εφαρμογές που περιορίζονται σε πιλοτικά προγράμματα. Το μεγάλο ερώτημα για τον κλάδο είναι πλέον πώς θα περάσει από τη δοκιμή στην εφαρμογή και πώς θα ενσωματώσει τις νέες δυνατότητες στην καθημερινή λειτουργία των πλοίων.
Στο αφιέρωμα του The TOC για την Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας, η Μαρία Κυρατσούδη, Director Business Development του ABS Ελλάδας, αναλύει αυτή τη μετάβαση από τη θεωρία στην πράξη και το τεχνολογικό στοίχημα που διαμορφώνεται για το δεύτερο μισό της δεκαετίας. Αν τα πρώτα χρόνια του 2020 ήταν περίοδος αξιολόγησης, πειραματισμού και απόκτησης γνώσης γύρω από τις αναδυόμενες τεχνολογίες, τα επόμενα χρόνια πρέπει να είναι η περίοδος κατά την οποία αυτές οι τεχνολογίες θα μπουν πραγματικά σε λειτουργία.
Το στοίχημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο τεχνολογικό. Όπως επισημαίνει, η ναυτιλία διαθέτει ήδη σημαντικές δυνατότητες και τεράστιους όγκους δεδομένων, όμως η αξιοποίησή τους συχνά παραμένει κατακερματισμένη. Η μεγαλύτερη συνεργασία μεταξύ ναυτιλιακών εταιρειών, νηογνωμόνων, τεχνολογικών παρόχων και start-ups μπορεί να λειτουργήσει ως επιταχυντής για την ευρύτερη υιοθέτηση λύσεων που ενισχύουν την αποδοτικότητα, την ασφάλεια και την περιβαλλοντική επίδοση.
Ταυτόχρονα, αλλάζει και ο ρόλος των ίδιων των νηογνωμόνων. Από την παραδοσιακή επαλήθευση και πιστοποίηση, η νηογνώμονας καλείται πλέον να εξελιχθεί και σε στρατηγικό τεχνολογικό εταίρο, βοηθώντας τις ναυτιλιακές εταιρείες να κατανοήσουν τις ευκαιρίες που δημιουργούν η AI, η ρομποτική και η ψηφιοποίηση και να τις ενσωματώσουν με ασφάλεια στις δραστηριότητές τους. Για τη Μαρία Κυρατσούδη, η επόμενη τεχνολογική φάση της ναυτιλίας δεν αφορά πλέον τόσο το τι μπορεί να γίνει, αλλά το πόσο γρήγορα και αποτελεσματικά μπορεί να περάσει στην πράξη.
Η συζήτηση για την τεχνολογική μετάβαση της ναυτιλίας αλλάζει πλέον επίπεδο. Η τεχνητή νοημοσύνη, η ρομποτική, οι αισθητήρες και τα ψηφιακά συστήματα δεν αποτελούν πια τεχνολογίες ενός μακρινού μέλλοντος ή εφαρμογές που περιορίζονται σε πιλοτικά προγράμματα. Το μεγάλο ερώτημα για τον κλάδο είναι πλέον πώς θα περάσει από τη δοκιμή στην εφαρμογή και πώς θα ενσωματώσει τις νέες δυνατότητες στην καθημερινή λειτουργία των πλοίων.
Στο αφιέρωμα του The TOC για την Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας, ο ABS περιγράφει αυτή τη μετάβαση ως ένα από τα σημαντικότερα στοιχήματα για το δεύτερο μισό της δεκαετίας. Αν τα πρώτα χρόνια του 2020 ήταν περίοδος αξιολόγησης, πειραματισμού και απόκτησης γνώσης γύρω από τις αναδυόμενες τεχνολογίες, τα επόμενα χρόνια πρέπει να είναι η περίοδος κατά την οποία αυτές οι τεχνολογίες θα μπουν πραγματικά σε λειτουργία.
Το στοίχημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο τεχνολογικό. Ο ABS επισημαίνει ότι η ναυτιλία διαθέτει ήδη σημαντικές δυνατότητες και τεράστιους όγκους δεδομένων, αλλά η αξιοποίησή τους συχνά παραμένει κατακερματισμένη. Η μεγαλύτερη συνεργασία μεταξύ ναυτιλιακών εταιρειών, νηογνωμόνων, τεχνολογικών παρόχων και start-ups μπορεί να λειτουργήσει ως επιταχυντής για την υιοθέτηση λύσεων που ενισχύουν την αποδοτικότητα, την ασφάλεια και την περιβαλλοντική επίδοση.
Ταυτόχρονα αλλάζει και ο ρόλος της ίδιας της κλάσης. Από την παραδοσιακή επαλήθευση και πιστοποίηση, ο νηογνώμονας καλείται πλέον να εξελιχθεί και σε στρατηγικό τεχνολογικό εταίρο, βοηθώντας τις εταιρείες να κατανοήσουν τις ευκαιρίες που δημιουργούν οι νέες τεχνολογίες και να τις ενσωματώσουν με ασφάλεια στις δραστηριότητές τους. Η επόμενη τεχνολογική φάση της ναυτιλίας, επομένως, δεν αφορά πλέον το τι μπορεί να γίνει, αλλά το πόσο γρήγορα και αποτελεσματικά μπορεί να περάσει στην πράξη.
Από τη θεωρία στην πράξη: Βάζοντας την τεχνολογία να δουλέψει στη ναυτιλία
Οι αλλαγές που βρίσκονται σε εξέλιξη υπερβαίνουν κατά πολύ τις απλές τάσεις και οδηγούν σε μια ριζική αναδιαμόρφωση του τρόπου με τον οποίο λειτουργούν η ναυτιλία και οι νηογνώμονες.
Η ψηφιακή τεχνολογία και οι εφαρμογές της πέρασαν γρήγορα από το περιβάλλον δοκιμών και ανάπτυξης στην καθημερινή λειτουργία της ναυτιλίας. Στην τεχνητή νοημοσύνη (AI), στους αισθητήρες, στη ρομποτική και στα ψηφιακά συστήματα, η συζήτηση στον κλάδο αφορά πλέον λιγότερο τις μελλοντικές δυνατότητες και περισσότερο τα πρακτικά ζητήματα εφαρμογής και ενσωμάτωσης.
Η πρώτη έκδοση του ABS Technology Trends δημοσιεύθηκε το 2022, μόλις λίγες ημέρες μετά τη δημόσια διάθεση ενός chatbot παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης. Είναι δύσκολο να υπερεκτιμηθεί ο αντίκτυπος που είχε έκτοτε η AI. Κατά την προετοιμασία μιας νέας έκδοσης του Technology Trends, έγινε σαφής η ανάγκη να εξεταστεί η αλληλεπίδραση της τεχνητής νοημοσύνης με τις βασικές ναυτιλιακές τεχνολογίες.
Η AI έχει διευρύνει την επιρροή της και αγγίζει πλέον κάθε πτυχή της επαγγελματικής μας ζωής, από την ψηφιοποίηση και την ενεργειακή μετάβαση έως την εφαρμοσμένη έρευνα. Ακόμη και καθώς οι κανονισμοί μεταβάλλονται και εξελίσσονται, η προσπάθεια για βελτίωση της αποδοτικότητας παραμένει κεντρικός παράγοντας που καθοδηγεί τις τεχνολογικές αλλαγές στους τομείς της ναυτιλίας και των υπεράκτιων δραστηριοτήτων.
Η ενσωμάτωση της AI και άλλων τεχνολογιών ενισχύει την επιχειρησιακή αποδοτικότητα, την ασφάλεια και την περιβαλλοντική υπευθυνότητα. Οι εξελίξεις στη ρομποτική και στις τεχνολογίες αισθητήρων που υποστηρίζονται από την AI συγκαταλέγονται στους βασικούς παράγοντες που μπορούν να περιορίσουν την ανάγκη παρουσίας εργαζομένων σε δυνητικά επικίνδυνα περιβάλλοντα για εργασίες επιθεώρησης και αξιολόγησης.
Τα τελευταία τέσσερα χρόνια, οι τεχνολογίες που είχε εντοπίσει ο ABS έχουν αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία, καθώς η ναυτιλιακή βιομηχανία προσαρμόζεται στις αυξανόμενες απαιτήσεις για ενεργειακή αποδοτικότητα, ασφάλεια και ψηφιοποίηση.
Εάν, όμως, τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 2020 αποτέλεσαν περίοδο αξιολόγησης και οικοδόμησης γνώσης γύρω από τις αναδυόμενες τεχνολογίες, το δεύτερο μισό της δεκαετίας πρέπει να αφορά την πρακτική αξιοποίησή τους.
Οι κλάδοι της ναυτιλίας και των υπεράκτιων δραστηριοτήτων κατανοούν τη δύναμη των δεδομένων και της ψηφιοποίησης. Προς το παρόν, όμως, η τεχνολογία μοιάζει με δυνητική ενέργεια, καθώς δεν αξιοποιείται ούτε διαμοιράζεται πάντοτε σε ευρεία κλίμακα. Ο κλάδος πρέπει να μετατρέψει αυτή τη δυνητική ενέργεια σε κινητική ενέργεια, ικανή να οδηγήσει σε πολύ μεγαλύτερη αποδοτικότητα και ασφάλεια.
Μία από τις αλλαγές που χρειάζεται η βιομηχανία αφορά τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζει την πνευματική ιδιοκτησία και την αξία της επιτυχημένης καινοτομίας. Σε πολλές περιπτώσεις, η διατήρηση των λύσεων σε ένα πολύ περιορισμένο πλαίσιο μπορεί να επιβραδύνει την πρόοδο αντί να την επιταχύνει. Μεγαλύτερη αξία θα μπορούσε να δημιουργηθεί εάν τα οφέλη επιτυχημένων λύσεων εφαρμόζονταν ευρύτερα σε ολόκληρο τον κλάδο.
Η ναυτιλιακή βιομηχανία εφαρμόζει ήδη νέες τεχνολογίες, αλλά συχνά αυτό γίνεται αποσπασματικά, μέσα σε κλειστά συστήματα, αντί μέσω μιας συνεργατικής προσέγγισης που θα μπορούσε να υποστηρίξει την ευρύτερη υιοθέτησή τους. Ως αποτέλεσμα, οι πλήρεις δυνατότητες αυτών των λύσεων δεν αξιοποιούνται πάντοτε.
Η κατανόηση του τι είναι τεχνολογικά εφικτό υπάρχει. Αυτό που λείπει είναι η συνεργασία που απαιτείται για να επιταχυνθεί η διαδικασία. Ο κλάδος χρειάζεται τους εμπλεκόμενους φορείς –συμπεριλαμβανομένων των νηογνωμόνων– να συνεργάζονται με τους πελάτες και τους παρόχους λύσεων, ώστε να επιταχυνθούν η ανάπτυξη και η εφαρμογή νέων τεχνολογιών.
Παρατηρείται ήδη μια σαφής απόκλιση μεταξύ εκείνων που επιλέγουν να περιμένουν για να δουν τι πραγματικά μπορεί να προσφέρει η τεχνολογία και εκείνων που αναγνωρίζουν ότι έχει φτάσει πλέον η στιγμή για την υιοθέτησή της.
Ορισμένες ναυτιλιακές εταιρείες εξετάζουν ήδη τρόπους επιτάχυνσης αυτής της διαδικασίας, δημιουργώντας εσωτερικά εργαστήρια και δομές καινοτομίας, όπου start-ups μπορούν να παρουσιάζουν και να δοκιμάζουν ιδέες οι οποίες, εφόσον αποδειχθούν επιτυχημένες, μπορούν στη συνέχεια να υιοθετηθούν.
Οι τεχνολογίες αυτές, άλλωστε, δεν αποτελούν απλώς τάσεις της ναυτιλιακής βιομηχανίας. Πρόκειται για θεμελιώδεις αλλαγές που αναδιαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ο κόσμος. Είναι απαραίτητο οι εμπλεκόμενοι φορείς να αγκαλιάσουν αυτή την εξέλιξη και να επαναπροσδιορίσουν τόσο τις βραχυπρόθεσμες όσο και τις μακροπρόθεσμες στρατηγικές τους, ώστε να μπορούν να κινηθούν μέσα στην πολυπλοκότητα των νέων κανονισμών, της τεχνολογικής ωριμότητας και των επιχειρησιακών περιορισμών.
Αυτό συνεπάγεται και μια αλλαγή έμφασης για τους νηογνώμονες. Το βασικό έργο της επαλήθευσης και της πιστοποίησης συμπληρώνεται πλέον από την ανάγκη να βοηθούν τους πελάτες να κατανοήσουν τις ευκαιρίες που δημιουργούν οι νέες τεχνολογίες και να υποστηρίζουν τους προμηθευτές τεχνολογικών λύσεων στην επικύρωση των λειτουργιών και στην αξιολόγηση των επιπτώσεων των συστημάτων τους.
Η μετάβαση προς τον ρόλο του στρατηγικού τεχνολογικού εταίρου βασίζεται στη μεγάλη αναβάθμιση των Κανόνων του ABS που ολοκληρώθηκε το 2025, με την ενσωμάτωση των Goal-Based Standards. Στόχος της αναθεώρησης ήταν ο εκσυγχρονισμός των Κανόνων του ABS, ώστε ο νηογνώμονας να μπορεί να αξιολογεί νέες τεχνολογίες και καινοτομίες χωρίς να εγκαταλείπει το υφιστάμενο κανονιστικό πλαίσιο συγκεκριμένων απαιτήσεων.
Η τάση προς ολοένα περισσότερο ενοποιημένες τεχνολογίες σημαίνει ότι ο ABS λειτουργεί πλέον ως ένας ενιαίος οργανισμός σε όλες τις επιχειρηματικές της μονάδες, συνδυάζοντας τις δεξιότητες και την τεχνογνωσία της κλάσης με εκείνες του ABS Wavesight και του ABS Group.
Η αξιοποίηση αυτής της συνεργατικής προσέγγισης μπορεί να επιταχύνει την ανάπτυξη και την ασφαλή εισαγωγή νέων τεχνολογιών στην ευρύτερη ναυτιλιακή βιομηχανία και να επιτρέψει στον ABS να λειτουργήσει ως πολλαπλασιαστής ισχύος για την τεχνολογική υιοθέτηση.
Όπως απέδειξε η τελευταία πενταετία, η πρόσβαση στην τεχνολογία δεν είναι αρκετή. Η μεγαλύτερη ανάγκη είναι να κατανοήσουμε πώς μπορούμε να την αξιοποιήσουμε στην καθημερινή λειτουργία, ώστε να δημιουργήσουμε μακροπρόθεσμα οφέλη.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr
