Ριζικές ανακατατάξεις στον χάρτη των ελληνικών σούπερ μάρκετ, με εξαφάνιση έως και του 90% των μικρών και μεσαίων αλυσίδων που δεν θα καταφέρουν να διαφοροποιηθούν, προβλέπουν στελέχη της αγοράς για την επόμενη πενταετία, εφόσον διατηρηθούν οι σημερινές συνθήκες κερδοφορίας. Οι εκτιμήσεις δεν περιορίζονται στις μικρότερες επιχειρήσεις, καθώς θεωρείται πιθανό να υπάρξουν σημαντικές ανακατατάξεις ακόμη και μεταξύ των μεγαλύτερων αλυσίδων, επιταχύνοντας τη συγκέντρωση ενός κλάδου που ήδη μετράει περισσότερες από 15 εξαγορές μέσα στα τελευταία πέντε χρόνια.
Οι πιο ευάλωτες επιχειρήσεις είναι εκείνες με ετήσιο κύκλο εργασιών έως 100 εκατ. ευρώ, οι οποίες δυσκολεύονται να ακολουθήσουν τον επενδυτικό ρυθμό των μεγάλων δικτύων και να απορροφήσουν τις συνεχείς αυξήσεις του λειτουργικού κόστους.
"Όποιος δεν βρει έναν τρόπο διαφοροποίησης, είτε μέσα από τα τοπικά προϊόντα και την τοπική κοινωνία είτε με κάποιον άλλο τρόπο, το 90% θα εξαλειφθεί. Δεν θα αντέξουν", ήταν η χαρακτηριστική εκτίμηση που διατυπώθηκε από στέλεχος της αγοράς.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα επιτυχημένης διαφοροποίησης αναφέρθηκε η αλυσίδα Θανόπουλος, η οποία έχει διαμορφώσει διακριτή εμπορική ταυτότητα, αντί να επιδιώξει να ανταγωνιστεί τις μεγαλύτερες αλυσίδες αποκλειστικά στο πεδίο των τιμών.
Πρόκειται, πάντως, για πρόβλεψη υπό την προϋπόθεση ότι τα περιθώρια κέρδους θα παραμείνουν στα σημερινά χαμηλά επίπεδα. Όπως διευκρινίστηκε, δεν είναι δεδομένο ότι οι συνθήκες θα παραμείνουν ίδιες για ολόκληρη την επόμενη πενταετία.
Συγχωνεύσεις και μεταξύ των μεγάλων
Η συγκέντρωση της αγοράς δεν αφορά μόνο τις μικρότερες επιχειρήσεις. Οι ίδιες πηγές εκτιμούν ότι ακόμη και μεταξύ των αλυσίδων με ετήσιο τζίρο άνω των 500 εκατ. ευρώ είναι πιθανό να υπάρξει τουλάχιστον μία συγχώνευση τα επόμενα χρόνια.
Η εκτίμηση αυτή δεν συνδέεται με συγκεκριμένη επιχειρηματική συμφωνία, αλλά με τη διαπίστωση ότι το μέγεθος αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία για την ανταγωνιστικότητα και την οικονομική αντοχή των επιχειρήσεων.
Ο νέος χάρτης των σούπερ μάρκετ θα έχει λιγότερους παίκτες
Τη βεβαιότητα ότι ο αριθμός των αλυσίδων σούπερ μάρκετ θα μειωθεί περαιτέρω εξέφρασε και ο πρόεδρος της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας (ΕΣΕ), Ιωάννης Μασούτης, κατά τη χθεσινή συνέντευξη Τύπου.
"Το μόνο σίγουρο είναι ότι τα επόμενα χρόνια δεν θα είμαστε πάλι οι ίδιοι αν μετρηθούμε. Θα είμαστε λιγότεροι", ανέφερε, συνδέοντας ευθέως τη συγκέντρωση με τις πιέσεις στην κερδοφορία.
Όπως εξήγησε, "τα κέρδη είναι τόσο μικρά και μιλάμε για τον μέσο όρο. Άρα υπάρχουν και κάποιοι οι οποίοι είναι ζημιογόνοι".
Υπενθύμισε μάλιστα την περίπτωση της Ατλάντικ, της πρώτης μεγάλης αλυσίδας σούπερ μάρκετ που πτώχευσε στην Ελλάδα, επισημαίνοντας ότι έκτοτε ακολούθησαν και άλλες επιχειρήσεις με προβληματικές οικονομικές επιδόσεις.
"Η συγκέντρωση προκύπτει από αυτή την ανάγκη", σημείωσε, εξηγώντας ότι οι εξαγορές επιτρέπουν τη δημιουργία συνεργειών, με στόχο τη βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων.
Ο αντιπρόεδρος της ΕΣΕ, Αριστοτέλης Παντελιάδης, περιέγραψε έναν κλάδο που βρίσκεται σε νέα φάση μετασχηματισμού, τόσο εξαιτίας των εξαγορών όσο και λόγω της τεχνολογίας.
"Ο κλάδος αλλάζει ξανά εξαιτίας των εξαγορών και του νέου κύματος συγκέντρωσης", ανέφερε, προσθέτοντας ότι η τεχνολογία, από τα αυτόματα ταμεία και τις ηλεκτρονικές ετικέτες έως την τεχνητή νοημοσύνη, αξιοποιείται με στόχο την αύξηση της παραγωγικότητας και τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πελατών.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι "τα κόστη λειτουργίας αυξάνονται, ενώ το μεικτό περιθώριο μένει σχεδόν το ίδιο", με αποτέλεσμα τα οικονομικά αποτελέσματα να πιέζονται. Όπως σημείωσε, πρόκειται για διεθνές φαινόμενο, το οποίο όμως στην Ελλάδα εμφανίζεται εντονότερο.
Κέρδη 189 εκατ. ευρώ σε τζίρο 13,6 δισ.
Με περισσότερα από 3.800 καταστήματα και 125.000 εργαζομένους, ο κλάδος των σούπερ μάρκετ αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους εργοδότες της χώρας. Ωστόσο, τα οικονομικά στοιχεία του 2025 που παρουσίασε ο γενικός διευθυντής της ΕΣΕ, Απόστολος Πεταλάς, αποτυπώνουν την πίεση στην κερδοφορία. Η συνολική καταναλωτική δαπάνη στο κανάλι των σούπερ μάρκετ ανήλθε στα 15,7 δισ. ευρώ, ενώ ο κύκλος εργασιών των 35 αλυσίδων που περιλαμβάνονται στην ανάλυση διαμορφώθηκε στα 13,6 δισ. ευρώ.
Τα κέρδη προ φόρων περιορίστηκαν στα 189 εκατ. ευρώ, μόλις 1,39% του τζίρου, έναντι περιθωρίου 2,22% το 2021. Το μεικτό κέρδος ανήλθε σε 3,6 δισ. ευρώ (26,7% των πωλήσεων), ενώ τα λειτουργικά έξοδα και οι τόκοι έφθασαν τα 3,4 δισ. ευρώ (25,3%).
Την περίοδο 2020-2025 οι πωλήσεις αυξήθηκαν με μέσο ετήσιο ρυθμό 4,8%, έναντι 5,3% για τα λειτουργικά έξοδα και τους τόκους, γεγονός που εξηγεί τη συνεχή συμπίεση της κερδοφορίας.
Παράλληλα, οι αλυσίδες επένδυσαν το 2025 περίπου 660 εκατ. ευρώ, έναντι 400 εκατ. ευρώ το 2024, με τις συνολικές επενδύσεις της περιόδου 2015-2025 να προσεγγίζουν τα 3,8 δισ. ευρώ.
"Πώς γίνεται ένας κλάδος να επενδύει περίπου τέσσερις φορές πάνω από τα κέρδη που πραγματοποιεί; Είναι βιώσιμο αυτό; Η απάντηση είναι όχι. Όμως οι επιχειρήσεις καταλαβαίνουν ότι είναι υποχρεωμένες να επενδύουν για να έχουν αύριο", ανέφερε ο κ. Πεταλάς.
Το επενδυτικό χάσμα μεγάλων και μικρών
Οι επενδύσεις στην τεχνολογία, στην αυτοματοποίηση και στην εξοικονόμηση ενέργειας αποκτούν καθοριστική σημασία για την ανταγωνιστικότητα των αλυσίδων, καθώς το μισθολογικό κόστος απορροφά το 62,6% των λειτουργικών εξόδων, η ενέργεια το 6,8% και τα ενοίκια το 6,4%.
Ωστόσο, οι μικρότερες επιχειρήσεις δυσκολεύονται να χρηματοδοτήσουν αντίστοιχες επενδύσεις, με αποτέλεσμα να διευρύνεται το χάσμα παραγωγικότητας με τους μεγάλους ομίλους.
"Δεν θα δεις ηλεκτρονικές ετικέτες τιμών στους μικρούς. Ούτε φωτοβολταϊκά θα βρεις εκεί", σημείωσε χαρακτηριστικά στέλεχος της αγοράς.
Σταθεροποίηση των τιμών, χωρίς προβλέψεις για το 2027
Την εκτίμηση ότι η αγορά κινείται περισσότερο προς τη σταθεροποίηση παρά προς έναν νέο κύκλο γενικευμένων ανατιμήσεων διατύπωσε ο κ. Μασούτης, διευκρινίζοντας ότι εξακολουθούν να καταγράφονται αυξήσεις σε επιμέρους κατηγορίες προϊόντων.
Απέφυγε, ωστόσο, να προβλέψει την πορεία των τιμών το 2027, επικαλούμενος το ενεργειακό κόστος, τις διεθνείς αγορές, τις γεωπολιτικές εξελίξεις, τις μεταφορές και τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η ΕΣΕ, τον Οκτώβριο του 2026 ο ετήσιος πληθωρισμός στο κανάλι των σούπερ μάρκετ διαμορφώθηκε στο 0,53%, έναντι 2,10% στην κατηγορία διατροφής του δείκτη τιμών καταναλωτή της ΕΛΣΤΑΤ.
Ο κ. Πεταλάς συνέδεσε την πίεση που αισθάνονται τα νοικοκυριά με τη μακροχρόνια απώλεια αγοραστικής δύναμης. "Η Ελλάδα έχει σήμερα το 78% του εισοδήματος που είχε το 2010, σε πραγματικούς όρους. Αυτό σημαίνει ότι η αίσθηση που έχει η ελληνική κοινωνία, ότι "δεν βγαίνει ο μήνας”, δεν είναι τυχαία", ανέφερε, υποστηρίζοντας ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται στις πρόσφατες ανατιμήσεις.
Αναγνώρισε επίσης την αρνητική εικόνα που έχει διαμορφωθεί για τον κλάδο. "Ανεβαίνει η τιμή της σοκολάτας και φταίει το σούπερ μάρκετ. Γίνεται πόλεμος, ανεβαίνει η τιμή της ενέργειας και πάλι φταίει το σούπερ μάρκετ", σχολίασε.
Την απόσταση ανάμεσα στην αντίληψη των καταναλωτών και στα οικονομικά στοιχεία ανέδειξε η έρευνα του ΙΕΛΚΑ που παρουσίασε ο πρόεδρός του, καθηγητής Γεώργιος Δουκίδης. Οι καταναλωτές εκτιμούν ότι το περιθώριο κέρδους των σούπερ μάρκετ ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 8,9%, όταν το καταγεγραμμένο περιθώριο κέρδους προ φόρων είναι 1,39%. Παράλληλα, θεωρούν εύλογο ένα περιθώριο της τάξης του 5%, ενώ το 69% ζητά χαμηλότερες καθημερινές τιμές.
Πηγή: capital
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr


